Naar de inhoud
State of the UnionBelgië in cijfers

State of the Union / Overheidsfinanciën

Hoe staat het met de staatskas?

De overheid int belastingen en sociale bijdragen en geeft dat geld uit aan onder meer pensioenen, zorg, onderwijs en wegen. Geeft ze meer uit dan ze ontvangt, dan is er een tekort en stijgt de schuld. Op die schuld betaalt de overheid rente.

Een regering is nooit de enige oorzaak van hoe een cijfer evolueert. Veel cijfers reageren pas jaren later op beleid, en ze hangen ook af van de wereldeconomie, Europese regels en het beleid van de deelstaten.

Belastingen per economische functie

Waar komen onze belastingen vandaan?

Van elke 100 euro aan belastingen en sociale bijdragen die alle Belgische overheden samen in 2024 ontvingen, kwam zoveel uit elk soort inkomen of uitgave.

Belast opPer 100 euroPer inwoner per jaarEU-gemiddeldeGemiddeld belast aan
Arbeidpersonenbelasting op lonen en uitkeringen, sociale bijdragen van werknemers en werkgeversLAB “Taxes on labour Total” · controleer · gemiddeld belast aan€ 51,8€ 11.62151,5%40,7%EU: 37,1%
Consumptiebtw, accijnzen op brandstof, tabak en alcohol, andere taksen op wat we kopenC “Taxes on consumption” · controleer · gemiddeld belast aan€ 22,1€ 4.97126,8%15,5%EU: 16,5%
Kapitaalvennootschapsbelasting, belasting op rente, dividenden en huur, op winst van zelfstandigen, onroerende voorheffing en erfbelastingCAP “Taxes on capital Total” · controleer · gemiddeld belast aan€ 25,7€ 5.76721,6%33,0%EU: 32,5%

"Gemiddeld belast aan" is de impliciete belastingvoet van de Europese Commissie: alle belastingen op arbeid gedeeld door het totale inkomen uit arbeid, en zo ook voor consumptie en kapitaal. Het is een gemiddelde over het hele land, geen tarief dat één persoon betaalt. De inkomsten van zelfstandigen tellen grotendeels mee bij kapitaal.

Per inwoner: het bedrag in miljoen euro gedeeld door het aantal inwoners op 1 januari 2024 (Eurostat).

Overheidsuitgaven per functie

Waar gaat ons belastinggeld naartoe?

Van elke 100 euro die alle Belgische overheden samen in 2024 uitgaven, ging zoveel naar elk domein. Samen is dat € 28.373 per inwoner.

DomeinPer 100 euroPer inwoner per jaarEU-gemiddelde
Sociale beschermingpensioenen, uitkeringen, kinderbijslag, steun bij ziekte en werkloosheidCOFOG GF10 “Social protection” bij Eurostat · controleer€ 37,7€ 10.70840,0%
waarvan pensioenen en ouderenzorgCOFOG GF1002 “Old age” bij Eurostat · controleer€ 18,8€ 5.33021,8%
Gezondheidszorgziekenhuizen, terugbetaling van dokters en geneesmiddelenCOFOG GF07 “Health” bij Eurostat · controleer€ 14,8€ 4.19615,0%
Algemeen bestuurwerking van de overheid, rente op de staatsschuld, ontwikkelingshulpCOFOG GF01 “General public services” bij Eurostat · controleer€ 13,2€ 3.74912,4%
waarvan rente op de staatsschuldCOFOG GF0107 “Public debt transactions” bij Eurostat · controleer€ 4,3€ 1.2253,9%
Economische zakenverkeer en vervoer, energie, landbouw, steun aan bedrijvenCOFOG GF04 “Economic affairs” bij Eurostat · controleer€ 11,9€ 3.37310,8%
Onderwijsscholen, hogescholen en universiteitenCOFOG GF09 “Education” bij Eurostat · controleer€ 11,7€ 3.3249,7%
Veiligheid en justitiepolitie, brandweer, rechtbanken, gevangenissenCOFOG GF03 “Public order and safety” bij Eurostat · controleer€ 3,2€ 9013,5%
Defensieleger en militaire uitgavenCOFOG GF02 “Defence” bij Eurostat · controleer€ 2,4€ 6723,0%
Cultuur, sport en religiecultuur, sport, media, eredienstenCOFOG GF08 “Recreation, culture and religion” bij Eurostat · controleer€ 2,3€ 6392,4%
Milieuafval, waterzuivering, natuurbehoudCOFOG GF05 “Environmental protection” bij Eurostat · controleer€ 2,1€ 6071,7%
Huisvesting en voorzieningensociale huisvesting, water, straatverlichtingCOFOG GF06 “Housing and community amenities” bij Eurostat · controleer€ 0,7€ 2031,5%

Het gaat om alle uitgaven van de federale overheid, de gemeenschappen, de gewesten, de gemeenten en de sociale zekerheid samen. Ze worden betaald met belastingen, sociale bijdragen en leningen. "Per inwoner" is het totale bedrag gedeeld door het aantal inwoners: het is geen bedrag dat je zelf betaalt.

Zo vind je deze cijfers zelf bij Eurostat: open de dataset gov_10a_exp, kies België en daarna deze filters: unit = PC_TOT (Percentage of total); sector = S13 (General government); na_item = TE (Total general government expenditure). De functies (cofog99) staan onder hun Engelse naam, die je bij elk domein hierboven ziet. Of klik bij een domein op "controleer" voor de exacte bevraging.

Per inwoner: het bedrag in miljoen euro (zelfde dataset, eenheid MIO_EUR) gedeeld door het aantal inwoners op 1 januari 2024 (Eurostat).

Schuld per inwoner

Hoeveel schuld heeft de overheid per inwoner?

€ 58.271

België, 2025

  • In 2015 was dit € 39.084.

Dit is geen bedrag dat je zelf moet betalen. Het toont hoe groot de totale overheidsschuld is als je die over alle inwoners zou verdelen.

Definitie en bron
Definitie
Overheidsschuld gedeeld door het aantal inwoners op 1 januari van hetzelfde jaar.
Berekening
schuld * 1000000 / inwoners met overheidsschuld_eur, bevolking
Exacte bevraging
gov_10dd_edpt1: open de ruwe data
Exacte bevraging
tps00001: open de ruwe data
Exacte bevraging
tps00001: open de ruwe data
Kopie als CSV
schuld_per_inwoner.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Overheidsschuld

Hoe groot is de staatsschuld vergeleken met de economie?

107,9%

België, 2025

  • Dat is hoger dan het EU-gemiddelde (81,7%).
  • In 2015 was dit 105,7%.

Bij 100% is de schuld even groot als alles wat het land in één jaar produceert. Europese regels vragen een schuld van maximaal 60%.

Definitie en bron
Definitie
Geconsolideerde brutoschuld van alle overheden samen, in procent van het bbp.
Dataset
Eurostat · gov_10dd_edpt1
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
22 april 2026
Norm of doel
Europese norm 60% (Verdrag betreffende de werking van de EU)
Kopie als CSV
overheidsschuld.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Begrotingssaldo

Geeft de overheid meer uit dan ze ontvangt?

−5,2%

België, 2025

  • Dat is lager dan het EU-gemiddelde (−3,1%).
  • In 2015 was dit −2,5%.

Een negatief cijfer is een tekort: de overheid gaf meer uit dan ze ontving en moest lenen. Europese regels vragen een tekort van maximaal 3%.

Definitie en bron
Definitie
Overschot (+) of tekort (−) van alle overheden samen, in procent van het bbp.
Dataset
Eurostat · gov_10dd_edpt1
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
22 april 2026
Norm of doel
Europese norm −3% (Verdrag betreffende de werking van de EU)
Kopie als CSV
begrotingssaldo.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Rente per dag

Hoeveel rente betaalt de overheid per dag?

€ 39,1 mln

België, 2025 voorlopig

  • In 2015 was dit € 34,0 mln.

Rente is de prijs die de overheid betaalt om geld te lenen. Dat geld kan niet naar andere uitgaven gaan.

Definitie en bron
Definitie
Jaarlijkse rentelasten van de overheid gedeeld door 365, in miljoen euro.
Berekening
rente / 365 met rentelasten_eur
Exacte bevraging
gov_10a_main: open de ruwe data
Kopie als CSV
rente_per_dag.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Rentelasten

Hoeveel rente betalen we vergeleken met de economie?

2,2%

België, 2025 voorlopig

  • Dat is hoger dan het EU-gemiddelde (1,9%).
  • In 2015 was dit 3,0%.

Zo kun je de rentelast van landen van verschillende grootte vergelijken.

Definitie en bron
Definitie
Rente die de overheid betaalt op haar schuld, in procent van het bbp.
Dataset
Eurostat · gov_10a_main
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
21 juli 2026
Kopie als CSV
rentelasten.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Belastingdruk

Hoeveel belastingen en bijdragen betalen we samen?

44,6%

België, 2025 voorlopig

  • In 2015 was dit 47,5%.

Alle belastingen (op inkomen, consumptie, vermogen) en sociale bijdragen samen, vergeleken met de grootte van de economie. Het zegt niets over wat één persoon betaalt.

Definitie en bron
Definitie
Alle belastingen en sociale bijdragen samen, in procent van het bbp.
Dataset
Eurostat · gov_10a_taxag
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
21 juli 2026
Kopie als CSV
belastingdruk.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Belastingdruk op een lager loon

Hoeveel van wat een werkgever betaalt, gaat naar belastingen en bijdragen?

41,4%

België, 2025

  • Dat is hoger dan het EU-gemiddelde (39,5%).
  • In 2015 was dit 49,4%.

Stel dat een werkgever 100 euro uitgeeft aan je loon. Dit cijfer zegt hoeveel daarvan naar de overheid en de sociale zekerheid gaat, samen met je eigen personenbelasting. De rest krijg je netto. Het gaat om een voorbeeldpersoon: alleenstaand, geen kinderen, met een loon van twee derde van het gemiddelde. Bij hogere lonen ligt de druk hoger, bij de laagste lonen lager.

Ongeveer 41 op de 100 euro loonkost gaat naar belastingen en sociale bijdragen (alleenstaande, lager loon).
Definitie en bron
Definitie
Belastingwig: personenbelasting plus sociale bijdragen van werknemer en werkgever, in procent van de totale loonkost. Voor een alleenstaande zonder kinderen die 67% van het gemiddelde loon verdient (zo definieert Eurostat deze reeks).
Dataset
Eurostat · earn_nt_taxwedge
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
4 september 2026
Kopie als CSV
belastingwig.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Uitgaven aan pensioenen

Hoeveel geven we uit aan pensioenen?

13,5%

België, 2024

  • Dat is hoger dan het EU-gemiddelde (12,6%).
  • In 2014 was dit 12,3%.

Pensioenen zijn de grootste uitgavenpost van de sociale zekerheid. Omdat we langer leven en er meer ouderen zijn, stijgt dit cijfer als er niets verandert. Dit cijfer zegt niets over hoe hoog één pensioen is.

Definitie en bron
Definitie
Alle uitgaven aan pensioenen (rust-, vervroegde, invaliditeits- en overlevingspensioenen), in procent van het bbp (Europese indeling ESSPROS).
Dataset
Eurostat · spr_exp_pens
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
7 oktober 2026
Kopie als CSV
pensioenuitgaven.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Uitgaven aan defensie

Hoeveel geeft de overheid uit aan defensie?

1,3%

België, 2024 voorlopig

  • Dat is lager dan het EU-gemiddelde (1,5%).
  • In 2014 was dit 0,9%.

Militaire uitgaven, het leger en militaire hulp aan andere landen. De NAVO gebruikt een eigen, iets ruimere definitie; haar cijfers kunnen dus wat hoger liggen.

Definitie en bron
Definitie
Overheidsuitgaven voor defensie (functie GF02 in de Europese indeling COFOG), in procent van het bbp.
Dataset
Eurostat · gov_10a_exp
Exacte bevraging
open de ruwe data
Bijgewerkt door de bron
16 september 2026
Kopie als CSV
defensie_uitgaven.csv (handig om te hergebruiken; de bron zelf blijft de referentie)

Moeilijke woorden uitgelegd

Bbp
Het bruto binnenlands product: de waarde van alles wat in een land in een jaar wordt geproduceerd. Het is de gangbare maat voor de grootte van een economie.
In procent van het bbp
Een bedrag vergeleken met de grootte van de economie. Zo kun je landen van verschillende grootte eerlijk vergelijken.
Voorlopig
Een eerste cijfer dat de bron later nog kan bijstellen. Wij tonen altijd de recentste versie en houden herzieningen bij.